Voorzitter gebiedsoverleg Peter Smit: ‘Ambitie Zuidwestelijke Delta zichtbaar maken’

Peter Smit  © Wim Roefs

Gedeputeerde van provincie Noord-Brabant Peter Smit is vanaf de zomer de nieuwe voorzitter van het Gebiedsoverleg Zuidwestelijke Delta. We vroegen hem naar zijn eerste ervaringen, hoe hij zijn rol ziet als voorzitter en wat hij belangrijk vindt voor de toekomst van de Zuidwestelijke Delta. Ook gaat hij in op de Gebiedsagenda Zuidwestelijke Delta 2050 en het traject dat start voor de zoetwaterbeschikbaarheid van het Volkerak-Zoommeer. Een kennismaking!

Wat zijn uw eerste ervaringen als voorzitter van het Gebiedsoverleg?

‘Wat me opvalt is de brede vertegenwoordiging van het overleg. Er zitten veel verschillende partijen aan tafel, uit drie provincies. De uitdaging is om samen met deze partijen en binnen alle opgaven die spelen in de Zuidwestelijke Delta de verbinding te maken. En ons met één stem te presenteren als één gebied, niet als een verzameling overheden en maatschappelijke partijen. We hebben een uniek DNA, we moeten als gebied zichtbaar zijn en onze identiteit en speciale eigenschappen laten zien.’

Wat ziet u als de grootste uitdagingen en kansen binnen de Zuidwestelijke Delta?

‘We staan voor complexe opgaven door de klimaatverandering en de effecten daarvan binnen ons gebied. We zullen ons watersysteem veel robuuster moeten inrichten. Voor een duurzame toekomst is het nodig deze opgaven te koppelen met thema’s als natuur en energie, maar ook bijvoorbeeld met leefbaarheid en toerisme. In de Gebiedsagenda Zuidwestelijke Delta 2050 hebben we samen met allerlei partijen uit het gebied een belangrijke eerste aanzet gedaan. We hebben de kansen en opgaven in beeld gebracht. Eind dit jaar wordt de Gebiedsagenda formeel vastgesteld. De kunst en de uitdaging is alle thema’s die spelen met elkaar te verbinden. En om keuzes te maken en samen af te spreken: hier gaan we de komende jaren voor. Dit wordt onze lijn voor de toekomst, dit is de vlag die we neerzetten.’

Peter Smit tijdens de Gebiedsbijeenkomst West-Brabant

Wat vindt u hierbij belangrijk?

‘Wat we op de korte termijn doen, moet passen bij ons perspectief voor de lange termijn. Het is erg belangrijk dat steeds te spiegelen. Natuurlijk speelt hierbij een veelheid aan belangen. We zullen het dan ook nooit over alles eens worden. Juist binnen die complexheid is het zo belangrijk die vlag neer te zetten, en om alles daar aan te toetsen. Dat zal ons ook helpen om als één gebied te opereren. Om concreet aan de slag te gaan, hebben we naast onze eigen investeringen ook Rijksmiddelen nodig. Om als Zuidwestelijke Delta op de agenda te staan, moeten we aan het Rijk onze ambitie laten zien. Duidelijk maken waar we als gebied voor gaan en onze energie zichtbaar maken, en eigenaarschap nemen voor onze doelen op de lange termijn.’

Het Gebiedsoverleg sprak in het overleg op 24 september over de zoetwaterbeschikbaarheid van het Volkerak-Zoommeer. Wat kunt u hierover vertellen?

‘We hebben een ambitieuze investeringsagenda zoetwater voor de hele Zuidwestelijke Delta voor de periode 2022-2027. Deze vullen we volgend voorjaar aan op basis van verdere uitwerking van een aantal veelbelovende oplossingsrichtingen om de zoetwaterbeschikbaarheid meer klimaatrobuust te maken. Dat betekent dat we de komende jaren nog niet investeren in een alternatieve zoetwatervoorziening rondom het Volkerak-Zoommeer, totdat we meer duidelijkheid hebben over de toekomst van het Volkerak-Zoommeer. Daarnaast gaan we in gesprek met partijen uit het gebied over mogelijke oplossingen voor de problemen in het Volkerak-Zoommeer, zoals de waterkwaliteit en de vismigratie. Ook de waterkwaliteit van de Binnenschelde vergt aandacht. We willen tot oplossingen komen, zowel voor de periode dat het Volkerak-Zoommeer zoet kan blijven als voor een latere periode, binnen een eventueel zout toekomstperspectief. Ik vind het hierbij erg belangrijk de opgave breder te zien en meerdere belangen mee te wegen. En niet alleen te kijken naar zoveel mogelijk zoetwateraanvoer, maar ook de bodemkwaliteit en energie-, klimaat- en landbouwtransities mee te nemen, en goede afwegingen te maken tussen natuur en landbouw. De discussie rond het Volkerak-Zoommeer loopt al lang, en heeft remmend gewerkt op het vervolg. We hebben hierin een inhaalslag te maken. Laten we vanuit een gevoel van urgentie een kick-start maken met elkaar, en vanuit een verbrede aanpak tot een goed lange termijnperspectief komen.’

Welke resultaten wilt u boeken, over 1 jaar, over 10 jaar?

Over 1 jaar zou ik graag die verbrede aanpak klaar hebben, waarbij we een belangrijke aanzet geven voor het verbeteren van de water- en de bodemkwaliteit. Over 10 jaar hoop ik de eerste zichtbare resultaten te zien voor de zoetwateraanvoer, de waterproblematiek en de transitie van de landbouw. Waarbij de natuur goed gedijt en er volop recreatiemogelijkheden zijn. De Zuidwestelijke Delta is dan the place to be. Om dit voor elkaar te krijgen is het van belang met alle partijen de ambitie, het gevoel van urgentie en de energie te laten zien, en hier samen met plezier aan te werken. Als voorzitter heb ik hier een belangrijke taak in. Ik kom uit de sport, en speel de wedstrijd voor de winst, ik wil doen wat nodig is om de vele gebiedsopgaven aan te pakken. Samen stevig aan de slag!