Programma Grevelingen Volkerak-Zoommeer

Watervraagstukken

Het Programma Ontwikkeling Grevelingen Volkerak-Zoommeer is er om een aantal slepende watervraagstukken op te lossen: zuurstofloze waterlagen in de Grevelingen en overlast van blauwalg in het Volkerak-Zoommeer. Door gecontroleerde getijdewerking, zout water in de meren, zoet water op het land, benutting van vernieuwende kennis en kunde, en gebiedsontwikkeling op en om het water, wordt het weer een gezond en bloeiend deel van de Nederlandse delta.
 

Tot en met 2016 is de blik gericht geweest op het maken van concrete, intelligente afspraken over financiering en realisatie en het daartoe verbinden van partijen in ideeën en belangen. Lees hier het laatste nieuws over het programma. 

 

De samenwerking

Het oplossen van de watervraagstukken wordt in samenwerking uitgevoerd door het Rijk (ministeries van Infrastructuur & Waterstaat en Economische Zaken en Klimaat), de provincies Noord-Brabant, Zeeland en Zuid-Holland en de waterschappen Scheldestromen, Hollandse Delta en Brabantse Delta. Deze partijen zien graag dat de gemeenten en ieder ander die een ontwikkelbijdrage kan leveren, zich aansluiten.

 
Gebiedsontwikkeling op en om het water

In het gebied zijn er op hoofdlijnen vier ontwikkelrichtingen te zien.
 
1. Topgebieden
Gebieden met een voorbeeldfunctie voor de regio. Ze zijn kansrijk en de ontwikkeling kan snel starten. Voorbeelden zijn de Hotspot Brouwersdam-De Punt en de Slikken van Flakkee waar kansen voor ecologie benut kunnen worden door de inrichting van een intergetijdengebied en zoet-zoutovergangszones.
 
2. Thema's
Denk aan aquacultuur, zilte teelten en biobased economy. De ontwikkelingen op deze terreinen, nieuwe kennis en technieken, lijken veelbelovend met mogelijk grote betekenis voor de regio en daarbuiten. Zover is het nu nog niet, nadere uitwerking is nodig.
 
3. Icoonprojecten
Projecten die nut en noodzaak van een duurzame en vitale delta onderstrepen en de waterstaatkundige situatie in de meren zichtbaar maken. Voorbeelden zijn de Getijdencentrale Brouwersdam, het project Waterpoort waarin de West-Brabantse gemeenten samen met Tholen werken aan gebiedsontwikkeling gekoppeld aan schoon en gezond water (Volkerak-Zoommeer) en een alternatieve zoet-zoutscheiding in de jachtensluis van de Krammersluizen.
 
4. Quick wins
Projecten die snel zijn uit te voeren en een mooie oefenplaats vormen voor nieuwe samenwerkingsverbanden, meerwaardecreatie en kosteneffectieve oplossingen. Realisatie op korte termijn onderstreept dat partijen hun ambities waar willen maken. Voorbeelden zijn het ombouwen van de Flakkeese Spuisluis tot doorlaatmiddel voor waterverversing van het oostelijk deel van de Grevelingen met water uit de Oosterschelde, een Ecohotel op Brouwersdam-De Punt en de veiligheidsbuffer Oesterdam. Een zandbuffer heeft de dam voor 25 jaar klimaatbestendig gemaakt en vertraagt het verlies aan slikken en platen.

 

Rijksstructuurvisie Grevelingen en Volkerak-Zoommeer

In de ontwerp-Rijksstructuurvisie Grevelingen en Volkerak-Zoommeer heeft het kabinet in oktober 2014 het ontwikkelperspectief voor de Grevelingen en het Volkerak-Zoommeer beschreven. In deze wateren spelen drie grote vraagstukken rond het waterbeheer. Het ontwikkelperspectief en het onderzoek uit de ontwerp-Rijksstructuurvisie dient voor het rijk als leidraad bij overleg en het maken van verdere plannen.

 

Het ontwikkelperspectief omvat het terugbrengen van beperkt getij in Grevelingen en Volkerak-Zoommeer. Het Volkerak-Zoommeer moet daarvoor opnieuw zout worden. Door het getij mengt in de Grevelingen het zuurstofrijke water aan de oppervlakte zich beter met het zuurstofloze water in de diepere delen. In het Volkerak-Zoommeer zorgt het zoute water voor het wegnemen van de blauwalgenoverlast en vermindert de overmaat aan voedingsstoffen in het water. Hieraan gaan maatregelen vooraf om landbouwgebieden die nu afhankelijk zijn van zoet water uit het Volkerak-Zoommeer op een andere wijze van zoet water te voorzien. Tegelijk zijn maatregelen nodig om zoutindringing naar omliggende wateren en polders te beperken. In oktober 2014 is de Rijksstructuurvisie als ontwerp vastgesteld. Definitieve vaststelling is gekoppeld aan sluitende financiering voor de maatregelen. De route naar realisatie is vastgelegd in de bestuursovereenkomst . Alle partijen (Rijk, provincies Zuid-Holland, Noord-Brabant en Zeeland en waterschappen Scheldestromen, Brabantse Delta en Hollandse Delta) tekenden in 2015 de Bestuursovereenkomst Programma Ontwikkeling Grevelingen en Volkerak-Zoommeer  met als doel financiering rond te krijgen voor deze wateren. Dit is nodig om de ontwerp-rijksstructuurvisie Grevelingen Volkerak-Zoommeer vast te kunnen stellen en de volgende fase te kunnen starten. 

 

Publicaties
Bekijk hier alle publicaties voor de Rijksstructuurvisie Grevelingen Volkerak-Zoommeer
 

Projectpagina

Op zoek naar meer informatie over dit programma? Neem ook eens een kijkje op de projectpagina van Programma Grevelingen Volkerak-Zoommeer. Hier vindt u onder andere beeldmateriaal, diverse publicaties en achtergrondinformatie.