Werken aan de veiligheid, leefbaarheid en economie op lange termijn
Om Nederland ook voor volgende generaties te beschermen tegen hoogwater en te zorgen voor voldoende zoetwater werken het Rijk en regionale overheden aan het Deltaprogramma. Dit programma komt voort uit het advies ‘Samen werken met water' van de Deltacommissie. Het eerste Deltaprogramma of ‘Deltaplan nieuwe stijl' is op Prinsjesdag 2010 aan de Tweede Kamer aangeboden. Het is opgesteld met Hollandse nuchterheid en staat voor een veilige én flexibele aanpak. Op Prinsjesdag, 20 september 2011, is het Tweede Deltaprogramma 2012 ‘Werk aan de Delta. Maatregelen van nu, voorbereiding voor morgen' aangeboden aan de Tweede Kamer. In dit Deltaprogramma zijn de opgaven op het gebied van waterveiligheid en zoetwatervoorziening onderzocht en geanalyseerd. Daarnaast adviseert de deltacommissaris voor de eerste keer over de financiering van het Deltaprogramma op de lange termijn.
Belangrijkste resultaten Tweede Deltaprogramma
Uit deze rapportage blijkt dat de zoetwatervoorraad in het IJsselmeer voorlopig groot genoeg is en een nieuw peilbesluit op de korte termijn nog niet nodig is. Ook grootschalige kustuitbreiding is niet nodig voor de veiligheid voor de komende vijftig jaar. Met de jaarlijkse zandsuppleties, aangepast aan de actuele stand van de zeespiegel, blijven we de kust op orde houden. De droogteperiodes in 2003 en 2011 illustreren dat we met het huidige zoetwatersysteem tegen onze grenzen aanlopen. In het kader van het Deltaprogramma zal het Rijk doelen formuleren voor een maatschappelijke duurzame en economisch doelmatige zoetwatervoorziening voor de toekomst.
Deelprogramma Zuidwestelijke Delta
Het Deltaprogramma bestaat uit negen samenhangende deelprogramma's. Beslissingen in het ene gebied kunnen de beslissingsruimte in andere gebieden beïnvloeden. De Zuidwestelijke Delta is een van de deelprogramma's. Rijk en regionale overheden in Noord-Brabant, Zeeland en Zuid-Holland hebben, met input van kennisinstituten, maatschappelijke organisaties en het bedrijfsleven, voor de Zuidwestelijk Delta een Plan van Aanpak opgesteld als onderdeel van het Deltaprogramma 2011. Als onderdeel van het Deltaprogramma 2012 is de Probleemanalyse opgesteld. Dit rapport bevat een analyse van de knelpunten bij het behalen van de opgave voor het deelprogramma Zuidwestelijke Delta. Ook wordt gekeken naar mogelijke oplossingen. De belangrijkste knelpunten voor veiligheid en zoetwater zijn verhelderd op basis van de deltascenario's en van het korte termijn Uitvoeringsprogramma 2010-2015+.
Zoetwater
De zoetwatervoorraad in het gebied wordt gevormd door de Biesbosch, Hollandsch Diep, Haringvliet en de zoetwaterlenzen. Bij lage rivierafvoeren komen de voorraden onder druk te staan. Door klimaatverandering dringt steeds meer zeewater het land binnen via de Nieuwe Waterweg. Dit leidt tot problemen bij de zoetwaterinlaatpunten bij Gouda en Bernisse. Een oplossing is een bellenscherm dat het zoute water tegenhoudt. Een ander probleem is de interne verzilting. De natuurlijke zoetwaterlenzen in de grond komen onder druk te staan. Daarnaast neemt de druk van zoute kwel toe; in grote delen van de Zuidwestelijke Delta is het grondwater zout. Dit kwelt omhoog en veroorzaakt veroorzaakt verzilting van water en land.
Veiligheid
De deltascenario's leren dat de combinatie van zeespiegelstijging en mogelijke hogere rivierafvoer in de toekomst kan leiden tot hogere maatgevende waterstanden in de Zuidwestelijke Delta. Afvoer of berging van extra water in de Zuidwestelijke Delta kunnen knelpunten voor de waterveiligheid opleveren. Ook worden problemen verwacht voor de scheepvaart bij lage rivierstanden. Voor de Oosterschelde en Westerschelde voldoet de huidige veiligheidsstrategie ook op de lange termijn. Wel is extra onderzoek nodig naar de ontwikkeling van zandplaten en geulen in de Oosterschelde en Westerschelde. Door een tekort aan zand komt meer golfslag op de dijken en kunnen dijken instabieler worden.
Meer informatie: http://www.deltacommissaris.nl/ en http://www.deltaprogramma.nl/
Het Rijk en de regionale overheden in Noord-Brabant, Zeeland en Zuid-Holland werken ook aan een Uitvoeringsprogramma voor de periode 2010-2015+. Dit plan verbindt regionale ambities en projecten voor de nabije toekomst van de Zuidwestelijke Delta met de landelijke opgaven uit het ontwerp Nationaal Waterplan. Door verkenning van de lange termijn in het kader van het Deltaprogramma krijgt het Uitvoeringsprogramma 2010-2015+ een lange termijnhorizon.